اعلاميه جهانی حقوق بشر
ماده ۱
تمام افراد بشر آزاد به دنيا می آيند و از لحاظ حيثيت و حقوق با هم برابرند
. همه دارای
عقل و وجدان می باشند و بايد نسبت به يکديگر با روح برادری رفتار کنند .
ماده 2
هر کس می تواند بدون هيچ گونه تمايز ، خصوصا از حيث نژاد ، رنگ ، جنس ، زبان ، مذهب ، عقيده سياسی يا
هر عقيده ديگر و همچنين مليت ، وضع اجتماعی ، ثروت ، ولادت يا هر موقعيت ديگر ، از تمام حقوق و کليه
آزادی هايی که در اعلاميه حاضر ذکر شده است ، بهره مند گردد
. به علاوه هيچ تبعيضی به عمل نخواهد آمد که
مبتنی بر وضع سياسی ، اداری و قضايی يا بين المللی کشور يا سرزمينی باشد که شخص به آن تعلق دارد
. گواه
اين کشور مستقل ، تحت قيموميت يا غير خود مختار بوده يا حاکميت آن به شکل محدودی شده باشد
.
ماده
3
هر کس حق زندگی ، آزادی و امنيت شخصی دارد
.
ماده
4
احدی را نمی توان در بردگی نگه داشت و داد و ستد بردگان به هر شکلی که باشد ممنوع است
.
ماده
5
احدی را نمی توان تحت شکنجه يا مجازات يا رفتاری قرار داد که ظالمانه و يا بر خلاف انسانيت و شئون بشری
يا موهن باشد
.
ماده
6
هر کس حق دارد که شخصيت حقوق او در همه جا به عنوان يک انسان در مقابل قانون شناخته شود
.
ماده
7
همه در برابر قانون ، مساوی هستند و حق دارند بدون تبعيض و بالسويه از حمايت قانون برخوردار شوند
.همه
حق دارند در مقابل هر تبعيضی که ناقض اعلاميه حاضر باشد و بر عليه هر تحريکی که برای چنين تبعيضی به
عمل آيد به طور تساوی از حمايت قانون بهره مند شوند
.
ماده
8
در برابری اعمالی که حقوق اساسی فرد را مورد تجاوز قرار بدهد و آن حقوق به وسيله قانون اساسی يا قانون
ديگری برای او شناخته شده باشد ، هر کس حق رجوع به محاکم ملی صالحه دارد
.
ماده
9
احدی نمی تواند خود سرانه توقيف ، حبس يا تبعيد بشود
.
ماده
10
هر کس با مساوات کامل حق دارد که دعوايش به وسيله دادگاه مساوی و بی طرفی ، منصفانه و علنا رسيدگی
بشود و چنين دادگاهی درباره حقوق و الزامات او يا هر اتهام جزايی که به او توجه پيدا کرده باشند، اتخاذ تصميم
بنمايد
.
ماده
11
1-
هر کس به بزه کاری متهم شده باشد بی گناه محسوب خواهد شد تا وقتی که در جريان يک دعوای عمومی که
در آن کليه تضمين های لازم برای دفاع از تامين شده باشد ، تقصير او قانونا محرز گردد
. 2- هيچ کس برای انجام
يا عدم انجام عملی که در موقع ارتکاب ، آن عمل به موجب حقوق ملی يا بين المللی جرم شناخته نمی شده است
محکوم نخواهد شد
. به همين طريق هيچ مجازاتی شديدتر از آنچه که در موقع ارتکاب جرم بدان تعلق می گرفت
درباره احدی اعمال نخواهد شد
.
ماده
12
احدی در زندگی خصوصی ، امور خانوادگی ، اقامتگاه يا مکاتبات خود نبايد مورد مداخله های خود سرانه واقع
شود و شرافت و اسم و رسمش نبايد مورد حمله قرار گيرد
. هر کس حق دارد که در مقابل اين گونه مداخلات و
حملات ، مورد حمايت قانون قرار گيرد
.
ماده
13
1-
هر کس حق دارد که در داخل هر کشوری آزادانه عبور و مرور کند و محل اقامت خود را انتخاب نمايد. 2- هر
کی حق دارد هر کشوری و از جمله کشور خود را ترک کند يا به کشور خود باز گردد
.
ماده
14
1-
هر کس حق دارد در برابر تعقيب ، شکنجه و آزار ، پناهگاهی جسنجو کند و در کشورهای ديگر پناه اختيار
و یمومع مرج هب ینتبم دصاقم و لوصا اب فلاخم یياهراتفر و یسايس ريغ
ملل متحد باشد ، نمی توان از اين حق استفاده نمود
.
ماده
15
1-
هر کس حق دارد ، که دارای تابعيت باشد. 2- احدی را تمی توان خود سرانه از تابعيت خود يا از حق تغيير
تابعيت محروم کرد
.
ماده
16
1-
هر زن و مرد بالغی حق دارند بدون هيچ محدوديت از نظر نژاد ، مليت ، تابعيت يا مذهب با هم ديگر
زناشويی و هنگام انحلال آن ، زن و
- شوهر در کليه امور مربوط به ازدواج دارای حقوق مساوی می باشند. 2
ازدواج بايد با رضايت کامل و آزادانه زن ومرد واقع شود
. 3- خانواده رکن طبيعی و اساسی اجتماع است و حق
دارد از حمايت جامعه و دولت بهره مند شود
.
ماده
17
1-
هر شخص ، منفردا يا به طور اجتماعی حق مالکيت دارد. 2- احدی را تمی توان خود سرانه از حق مالکيت
محروم نمود
.
ماده
18
هر کس حق دارد که از آزادی فکر ، وجدان و مذهب بهره مند شود
.اين حق متضمن آزادی تغيير مذهب يا عقيده
و ايمان می باشد و نيز شامل تعليمات مذهبی و اجرای مراسم دينی است
. هرکس می تواند از اين حقوق يا مجتمعاً
به طور خصوصی يا به طور عمومی بر خوردار باشد
.
ماده
19
هر کس حق آزادی عقيده وبيان دارد و حق مزبورشامل آن است که از داشتن عقايد خود بيم و اضطرابی نداشته
باشد و در کسب اطلاعات و افکار و در اخذ و انتشار آن ، به تمام وسايل ممکن و بدون ملاحضات مرزی، آزاد
باشد
.
ماده
20
1-
هرکس حق دارد آزادانه مجامع و جمعيت های مسالمت آ ميز تشکيل دهد. 2- هيچ کس را تمی توان مجبور به
شرکت در اجتماعی کرد
.
ماده
21
1-
هر کس حق دارد که در اداره امور عمومی کشور خود ، خواه مستقيما و خواه با وساطت نمايندگانی که آزادانه
انتخاب شده باشد شرکت جويد
. 2 - - هر کس حق دارد با تساوی شرايط ، به مشاغل عمومی کشور خود نايل آيد. 3
اساس و منشا قدرت حکومت ، اراده مردم است
. اين اراده بايد به وسيله انتخاباتی ابراز گردد که از روی صداقت
یاهقيرط اي یفخم یار اب و دشاب
نظير آن انجام گيرد که آزادی رای تامين نمايد
.
ماده
22
هر کس به عنوان عضو اجتماع حق امنيت اجتماعی دارد و مجاز است به وسيله مساعی ملی و همکاری بين
المللی ، حقوق اقتصادی ، اجتماعی و فرهنگی خود را که لازمه مقام و نمو آزادانه شخصيت اوست با رعايت
تشکيلات و منابع هر کشور به دست آورد
.
ماده
23
1-
هر کس حق دارد کار کند. کار خود را آزادانه انتخاب نمايد ، شرايط منصفانه و رضايتبخشی برای کار
خواستار باشد و در مقابل بيکاری مورد حمايت قرار گيرد
. 2- همه حق دارند که بدون هيچ تبعيضی در مقابل کار
مساوی ، اجرت مساوی دريافت دارند
. 3- هر کس که کار ميکند به مزد منصفانه و رضايت بخشی ذيحق می شود
که زندگی او و خانواده اش را موافق شئون انسانی تامين کند و آن را در صورت لزوم با هر نوع وسايل ديگر
حمايت اجتماعی، تکميل نمايد
. 4- هر کس حق دارد که برای دفاع از منافع خود با ديگران اتحاديه تشکيل دهد و
در اتحاديه ها نيز شرکت کند
.
ماده
24
هر کس حق استراحت و فراغت و تفريح دارد و به خصوص به محدوديت معقول ساعات کار و مرخصی های
ادواری ، با اخذ حقوق ذيحق می باشد
.
ماده
25
1-
هرکس حق دارد که سطح زندگی او ، سلامتی و رفاه خود و خانواده اش را از حيث خوراک ومسکن
ومراقبتهای طبی و خدمات لازم اجتماعی تامين کند و همچنين حق دارد که در مواقع بيکاری ، بيماری ، نقص
اعضا ، بيوگی ، پيری يا در تمام موارد ديگری که به علل خارج از اراده انسان ، وسايل امرار معاش از بين رفته
باشد از شرايط آبرومندانه زندگی برخوردار شود
. 2- مادران وکودکان حق دارند که از کمک و مراقبت
مخصوصی بهره مند شوند
. کودکان چه براثر ازدواج و چه بدون ازدواج به دنيا آمده باشند ، حق دارند که همه از
يک نوع حمايت اجتماعی برخوردار شوند
.
ماده
26
1-
هر کس حق دارد که از آموزش و پرورش بهره مند شود . آموزش و پرورش لااقل تا حدودی که مربوط به
تعليمات ابتدايی و اساسی است بايد مجانی باشد
. آموزش ابتدايی اجباری است . آموزش حرفه ای بايد عموميت
پيدا کند و آموزش عالی بايد با شرايط تساوی کامل ، به روی همه باز باشد تا همه ، بنا به استعداد خود بتواند از
آن بهره مند گردند
. 2- آموزش و پرورش بايد به طوری هدايت شود که شخصيت انسانی هر کس را به حد اکمل
رشد آن برساند و احترام حقوق و آزادی های بشری را تقويت کند
. آموزش و پرورش بايد حسن تفاهم ، گذشت و
احترام عقايد مخالف و دوستی بين تمام ملل و جمعيت های نژادی يا مذهبی و همچنين توسعه فعاليت های ملل متحد
صلح ، تسهيل نمايد
. 3- پدر و مادر در انتخاب نوع آموزش و پرورش فرزندان خود نسبت به
ديگران اولويت دارند
.
ماده
27
1-
هر کس حق دارد در زندگی فرهنگی اجتماع شرکت کند ، از فنون و هنرها متمتع گردد و در پيشرفت علمی و
فوائد آن سهيم باشد
. 2- هر کس حق دارد از حمايت منافع معنوی و مادی آثارعلمی ، فرهنگی يا هنری خود
برخوردار شود
.
ماده
28
هر کس حق دارد برقراری نظمی را بخواهد که از لحاظ اجتماع و بين المللی ، حقوق و آزادی هايی راکه در اين
اعلاميه ذکر گرديده ، تامين کند و آنها را به مورد عمل بگذارد
.
ماده
29
1-
هرکس در مقابل آن جامعه ای وظيفه دارد که رشد آزاد کامل شخصيت او را ميسر سازد. 2- هر کس در
اجرای حقوق و استفاده از آزادی های خود ، فقط تابع محدوديت هايی است که به وسيله قانون ، منحصرا به
منظور تامين شناسايی و مراعات حقوق و آزادی های ديگران و برای مقتضيات صحيح اخلاقی و نظم عمومی و
رفاه همگانی ، در شرايط يک جامعه دموکراتيک وضع گرديده است
. 3- اين حقوق و آزادی ها ، در هيچ موردی
نمی تواند بر خلاف مقاصد و اصول ملل متحد اجرا گردد
.
ماده
30
هيچ يک از مقررات اعلاميه حاضر نبايد طوری تفسير شود که متضمن حقی برای دولتی يا جمعيتی يا فردی باشد
که به موجب آن بتواند هر يک از حقوق و آزادی های مندرج در اعلاميه را ازبين ببرد ويا در آن راه فعاليتی
بنمايد